बुटवलमा एक महिलाको गर्भपतनका क्रममा मृत्यु भएको घटनाको सम्बन्धमा नेपाल मेडिकल काउन्सिलले छानबिन थाल्ने भएको छ। घटनामा संलग्न चिकित्सक तथा स्वास्थ्यकर्मीको लापरबाही भए/नभएको विषयमा छानबिन गरिने जनाइएको छ। यस सम्बन्धमा काउन्सिलले छानबिन समिति गठन गर्ने तयारी गरेको छ। उक्त समितिले स्वास्थ्यकर्मीको लापरवाही र प्रावधानको उल्लङ्घन भएको पाइएमा आवश्यक कारबाहीका लागि सिफारिस गर्नेछ।
बुटवल उपमहानगरपालिका-९ की ३४ वर्षीया गीता पाण्डेको गत साता एक निजी अस्पतालमा गर्भपतनका क्रममा मृत्यु भएको थियो। पाण्डेको स्वास्थ्यमा जटिलता आएपछि चिकित्सकले थप उपचारका लागि अन्यत्र लैजान सुझाव दिएका थिए। तर, अस्पतालले समयमै उपचारको प्रबन्ध नगर्दा उनको मृत्यु भएको बताइएको छ। मृतकका परिवारले चिकित्सकको चरम लापरबाहीका कारण पाण्डेको ज्यान गएको आरोप लगाएका छन्।
घटनापछि मृतकका आफन्त र स्थानीयले अस्पतालमा विरोध प्रदर्शन समेत गरेका थिए। जिल्ला प्रहरी कार्यालय रुपन्देहीले घटनाको सम्बन्धमा अनुसन्धान गरिरहेको छ। प्रहरीले अस्पतालका सञ्चालक, चिकित्सक र स्वास्थ्यकर्मीलाई सोधपुछका लागि बोलाएको छ। पोस्टमार्टम रिपोर्ट र अन्य प्रमाणहरूका आधारमा प्रहरीले थप अनुसन्धान अघि बढाउने जनाएको छ।
नेपाल मेडिकल काउन्सिलले घटनाको छानबिन प्रक्रियालाई तीव्रता दिने जनाएको छ। काउन्सिलका एक अधिकारीका अनुसार, स्वास्थ्य सेवा प्रदान गर्ने क्रममा स्वास्थ्यकर्मीले मानवीय संवेदनशीलता र व्यवसायिक आचरण पालना गर्नुपर्ने हुन्छ। यदि त्यसमा कुनै कमीकमजोरी देखिएको खण्डमा काउन्सिलले आवश्यक कारबाही गर्ने प्रावधान रहेको छ। यसले भविष्यमा यस्ता घटना दोहोरिन नदिन मद्दत गर्ने विश्वास लिइएको छ।
यस घटनाले स्वास्थ्य क्षेत्रमा चरम लापरबाही रहेको र त्यसलाई नियन्त्रण गर्न आवश्यक रहेको देखाउँछ। स्वास्थ्य सेवा प्रवाहमा देखिएका कमीकमजोरी सुधार गर्नुपर्ने र यसका लागि सरकारले उचित कदम चाल्नुपर्ने आवश्यकता छ। यस्ता घटनाले स्वास्थ्य सेवाप्रतिको जनविश्वासलाई समेत कमजोर बनाउँछ।
कानुनी प्रावधानअनुसार, गर्भपतन सेवा नेपाल सरकारले तोकेका सूचीकृत स्वास्थ्य संस्थाहरूबाट मात्रै उपलब्ध गराउनुपर्ने हुन्छ। यसैगरी, स्वास्थ्यकर्मीले बिरामीको स्वास्थ्य अवस्थाप्रति संवेदनशील भई उपचार सेवा प्रदान गर्नुपर्ने हुन्छ। अन्यथा, उनीहरूलाई कारबाहीको दायरामा ल्याउन सकिन्छ।
चिकित्सक तथा स्वास्थ्यकर्मीको लापरवाहीका कारण बिरामीको ज्यान गएको घटनाले देशभरका स्वास्थ्य सेवा प्रवाहमाथि गम्भीर प्रश्न खडा गरेको छ। यस्ता घटनाले स्वास्थ्य सेवामा सुधारको खाँचो औंल्याउँछ। साथै, स्वास्थ्यकर्मीको जिम्मेवारीबोध र जवाफदेहितालाई थप बढाउनुपर्ने आवश्यकता छ।
अन्त्यमा, मेडिकल काउन्सिलको छानबिनले दोषी ठहरिएका व्यक्तिलाई कारबाही हुनुपर्छ र पीडित परिवारलाई न्याय दिलाउनुपर्छ। यसका साथै, स्वास्थ्य सेवामा सुधारका लागि आवश्यक नीति तथा नियमहरूको प्रभावकारी कार्यान्वयनले भविष्यमा यस्ता दुखद घटनाहरूलाई कम गर्न सहयोग पुर्याउनेछ।
